Γράφει η Φρόσω Τάντου, Ψυχολόγος Τμήματος Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων , Κέντρο Παιδιού και Εφήβου...
Στην καθημερινότητά μας, πολλοί άνθρωποι βιώνουν μια μορφή κόπωσης που δεν είναι πάντα εύκολο να περιγραφεί. Δεν πρόκειται απαραίτητα για έντονο άγχος ή για κάποιο σαφές πρόβλημα, αλλά για μια αίσθηση εξάντλησης, έλλειψης ενέργειας και μειωμένου ενδιαφέροντος για πράγματα που άλλοτε έδιναν χαρά. Ξυπνούν χωρίς ενέργεια, δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν και συχνά σκέφτονται ότι «κάτι δεν πάει καλά» με τους ίδιους. Πολλοί μάλιστα κατηγορούν τον εαυτό τους ότι δεν προσπαθούν αρκετά.
Αυτή η κατάσταση συχνά περιγράφεται ως «ψυχική κόπωση» και αποτελεί μια φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού σε παρατεταμένες απαιτήσεις. Η συνεχής έκθεση σε υποχρεώσεις, η πίεση για απόδοση, οι οικονομικές ανησυχίες και η διαρκής ροή πληροφοριών δημιουργούν ένα περιβάλλον στο οποίο το νευρικό σύστημα δεν βρίσκει εύκολα χρόνο για αποφόρτιση.
Σε αντίθεση με αυτό που πολλοί πιστεύουν, η ψυχική κόπωση δεν εμφανίζεται μόνο σε ανθρώπους που εργάζονται υπερβολικά ή αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες. Μπορεί να επηρεάσει οποιονδήποτε, ακόμη και άτομα που «φαινομενικά» έχουν μια ισορροπημένη ζωή. Αυτό συμβαίνει γιατί η ψυχική επιβάρυνση δεν σχετίζεται μόνο με το τι μας συμβαίνει, αλλά και με το πώς το επεξεργαζόμαστε εσωτερικά.
Συχνά σημάδια είναι η δυσκολία συγκέντρωσης, η αναβλητικότητα, ο εκνευρισμός χωρίς προφανή λόγο, καθώς και η ανάγκη για συνεχή «απόσπαση» μέσω κινητού ή τηλεόρασης. Πολλοί άνθρωποι περιγράφουν ότι «δεν έχουν κουράγιο», χωρίς όμως να μπορούν να εντοπίσουν τι ακριβώς τους εξαντλεί.
Η αντιμετώπιση δεν απαιτεί απαραίτητα ριζικές αλλαγές, αλλά μικρές, σταθερές παρεμβάσεις. Η αναγνώριση της κατάστασης είναι το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα. Το να επιτρέψει κανείς στον εαυτό του να ξεκουραστεί χωρίς ενοχές αποτελεί βασικό στοιχείο ψυχικής φροντίδας.
Επιπλέον, η θέσπιση ορίων στην καθημερινότητα –ακόμη και σε απλά πράγματα, όπως ο χρόνος έκθεσης στις ειδήσεις ή η συνεχής διαθεσιμότητα προς τους άλλους– μπορεί να μειώσει σημαντικά το αίσθημα επιβάρυνσης. Η επαφή με δραστηριότητες που προσφέρουν ουσιαστική ευχαρίστηση, και όχι απλώς παθητική κατανάλωση περιεχομένου, λειτουργεί επίσης προστατευτικά.
Τέλος, όταν η κόπωση επιμένει ή εντείνεται, η αναζήτηση επαγγελματικής υποστήριξης δεν είναι ένδειξη αδυναμίας, αλλά φροντίδας προς τον εαυτό. Η ψυχική υγεία δεν αφορά μόνο την αντιμετώπιση κρίσεων, αλλά και τη διατήρηση της ισορροπίας στην καθημερινή ζωή.
Σε μια εποχή που όλα κινούνται γρήγορα, ίσως η πιο ουσιαστική φροντίδα που μπορούμε να δείξουμε στον εαυτό μας είναι να αρχίσουμε να τον ακούμε λίγο νωρίτερα, αλλά και να του επιτρέψουμε να ρίχνει ταχύτητα και να κάνει παύσεις.
Φρόσω Τάντου
Ψυχολόγος Τμήματος Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων
Εκπαιδευόμενη στη συστημική ψυχοθεραπεία
Τμήμα Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων
Κέντρο Παιδιού και Εφήβου
Εγκρεμού 30, Χίος
τηλ. 22710-20000 (εσωτ. γραμ. 3)
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε., www.kpechios.org