Πώς επηρεάζει η ψυχολογία μας το τί τρώμε;

Γράφει η Ζέττα Σταματελοπούλου, Ψυχολόγος - Επιστημονικά Υπεύθυνη Τμήματος Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων, Κέντρο Παιδιού και Εφήβου

Με αφορμή δύο Παγκόσμιες Ημέρες που πέφτουν κοντινά, αυτή της Ψυχικής Υγείας στις 10 Οκτωβρίου και της Διατροφής στις 16 Οκτωβρίου, έχει ενδιαφέρον να δούμε πώς συνδέονται αυτές οι δύο καταστάσεις και πραγματικά. Το φαγητό δεν αποτελεί μόνο μια βασική ανάγκη του ανθρώπινου οργανισμού, αλλά συνδέεται στενά με την ψυχολογία μας και την διάθεσή μας. Παράλληλα, έχει σημαντικό κοινωνικό και συναισθηματικό χαρακτήρα. Τα οικογενειακά γεύματα, οι γιορτές και οι συναντήσεις με φίλους συνδέονται συχνά με ευχάριστες αναμνήσεις και συναισθήματα.

Οι διατροφικές μας επιλογές μπορούν να επηρεαστούν άμεσα από την ψυχολογία μας, ενώ ταυτόχρονα όσα τρώμε μπορούν να επηρεάσουν την ενέργεια, τη συγκέντρωση και τη συναισθηματική μας κατάσταση.

Το φαγητό μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη συναισθηματική μας αποφόρτιση, όταν νιώθουμε άγχος, στενοχώρια ή κούραση, αφού είναι πιθανό να αναζητήσουμε τροφές που μας προσφέρουν άμεσα ευχαρίστηση. Ή ακόμα, μέσα από το φαγητό να μας τιμωρήσουμε ή να μας επιβραβεύσουμε. Αυτό συχνά ονομάζεται «συναισθηματική κατανάλωση φαγητού». Από την άλλη πλευρά, μια ισορροπημένη διατροφή, με ποικιλία θρεπτικών τροφών, μπορεί να συμβάλλει στη σωστή λειτουργία του οργανισμού και να υποστηρίζει τη γενικότερη ευεξία.

Ωστόσο, πολλές φορές βλέπουμε και το αντίθετο, δηλαδή ακραίες περιπτώσεις όπου το άτομο είναι εμμονικά απασχολούμενο με την σωστή διατροφή, αποκλείοντας συγκεκριμένα είδη φαγητού γιατί είναι «κακά» ή και «απαγορευμένα». Όμως, με αυτό τον τρόπο στο τέλος δημιουργείται ένας κύκλος όπου αυτή η απαγόρευση δημιουργεί πίεση και μεγαλύτερη ανάγκη στο να «ξεφύγει» το άτομο και όταν αυτό συμβεί, έρχονται οι ενοχές, η στενοχώρια, το άγχος και ο θυμός, με μεγάλες πιθανότητες να στραφεί εκ νέου σε συναισθηματική κατανάλωση του φαγητού.

Επομένως, η σχέση φαγητού και ψυχολογίας είναι αμφίδρομη. Η συνειδητή και ισορροπημένη σχέση με το φαγητό, χωρίς υπερβολές και ενοχές, μπορεί να συμβάλει σε μια καλύτερη ποιότητα ζωής και σε μεγαλύτερη ψυχική και σωματική ευεξία. Ενώ αντίστοιχα, η καλή διαχείριση του στρες και των δυσφορικών συναισθημάτων στην καθημερινότητα του ατόμου, θα αποτρέψει επεισόδια υπερφαγίας και συναισθηματική κατανάλωση του φαγητού.

Η σωστή προσέγγιση αυτού του ζητήματος όταν το άτομο αντιλαμβάνεται ότι δυσκολεύεται μόνο του, είναι να αναζητήσει υποστήριξη τόσο από ψυχολόγο όσο και από διατροφολόγο.

Ζέττα Σταματελοπούλου

Ψυχολόγος

Επιστημονικά Υπεύθυνη Τμήματος Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων

Τμήμα Ψυχικής Υγείας Ενηλίκων

Κέντρο Παιδιού και Εφήβου

Εγκρεμού 30, Χίος

τηλ. 22710-20000 (εσωτ. γραμ. 3)

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε., www.kpechios.org